امروز : دوشنبه ۱۳۹۶/۰۹/۲۰ می باشد.

آموزش رایانه و موبایل

احکام روزه

احکام روزه

احکام روزه

ماه رمضان,ماه پر از برکتی است که برخی از افراد آن را با نام خدا می شناسند,در این به برخی از افراد روزه گرفتن واجب است و ترک آن گناه است اما برای بعضی ها هم روزه گرفتن واجب نیست,و می توانند روزه نگیرند,روزه دارای احکامی می باشد,و برخی از کارها موجب بطل شدن آن می شود در این پست به احکام روزه می پردازیم(این پست بیشتر جهت آگاهی می باشد و بهتر است برای مسائل شرعی خود به رساله مرجع تقلید خود مراجعه کنید).

«احکام روزه»

روزه آن است که انسان از اذان صبح تا مغرب، از چیزهایى که بعد بیان مى شود به قصد قربت ـ چنانکه در وضو گذشت ـ و با اخلاص خوددارى نماید.

و مغرب در این مسأله و مسائل بعد ـ بنابر احتیاط واجب ـ وقتى است که سرخى طرف مشرق که بعد از غروب آفتاب پیدا مى شود، از بالاى سر انسان بگذرد.

نیّت

مسأله ۱۵۵۸ ـ لازم نیست انسان نیت روزه را از قلب خود بگذراند، یا مثلا بگوید فردا روزه مى گیرم، بلکه همین قدر که بنا داشته باشد به قصد قربت و با اخلاص از اذان صبح تا مغرب کارى که روزه را باطل مى کند انجام ندهد کافیست، و براى آن که یقین کند تمام این مدّت را روزه بوده، باید مقدارى پیش از اذان صبح و مقدارى هم بعد از مغرب از انجام کارى که روزه را باطل مى کند خوددارى نماید.

مسأله ۱۵۵۹ ـ انسان مى تواند در هر شب از ماه رمضان براى روزه فرداى آن نیت کند، و همچنین مى تواند شب اوّل ماه نیت روزه همه ماه را بنماید و تجدید نیت هر شب لازم نیست و بقاى همان نیت کفایت مى کند.

مسأله ۱۵۶۰ ـ وقت نیت روزه ماه رمضان در شب اوّل، از اوّل شب است تا اذان صبح، و در غیر شب اوّل مى شود قبل از اوّل شب هم نیت کرد، مثلا عصر روز قبل نیت داشته باشد که فردا را روزه بگیرد قربهً الى الله، و بر این نیت باقى باشد اگر چه تا بعد از اذان صبح خوابش ببرد.

مسأله ۱۵۶۱ ـ وقت نیت روزه مستحبّى، از اوّل شب است تا موقعى که به اندازه نیت کردن به استتار قرص وقت مانده باشد، که اگر تا این وقت کارى که روزه را باطل مى کند انجام نداده باشد و نیت روزه مستحبّى کند، روزه او صحیح است، و اگر از استتار قرص بگذرد صحّت روزه محلّ اشکال است.

مسأله ۱۵۶۲ ـ کسى که پیش از اذان صبح بدون نیت روزه خوابیده است، اگر پیش از ظهر بیدار شود و نیت روزه کند چنانچه روزه واجبى باشد که وقت آن معین است ـ چه روزه ماه رمضان و چه غیر آن مثل این که نذر کرده باشد روز معینى را روزه بگیرد ـ صحّت روزه اش محلّ اشکال است، و اگر روزه واجبى باشد که وقت معین ندارد، صحیح است، و در صورتى که بعد از ظهر بیدار شود، نمى تواند نیت روزه واجب کند، هر چند غیر معین باشد، ولى در قضاى روزه ماه رمضان عدم جواز بعد از ظهر تا عصر بنابر احتیاط است.

مسأله ۱۵۶۳ ـ اگر بخواهد غیر از روزه ماه رمضان روزه دیگرى بگیرد، باید آن را معین بنماید، مثلا نیت کند که روزه قضا یا روزه نذر یا کفّاره مى گیرم، ولى در ماه رمضان لازم نیست نیت کند که روزه ماه رمضان مى گیرم، بلکه اگر نداند ماه رمضان است یا فراموش نماید و روزه دیگرى را نیت کند، روزه ماه رمضان حساب مى شود.

مسأله ۱۵۶۴ ـ اگر بداند ماه رمضان است و عمداً نیت روزه غیر ماه رمضان کند، روزه ماه رمضان حساب نمى شود، و همچنین ـ بنابر احتیاط واجب ـ روزه اى که قصد کرده نیز حساب نمى شود.

مسأله ۱۵۶۵ ـ اگر مثلا به نیت روز اوّل ماه روزه بگیرد، بعد بفهمد دوم یا سوم بوده روزه او صحیح است.

مسأله ۱۵۶۶ ـ اگر پیش از اذان صبح نیت کند و بى هوش شود و در بین روز به هوش آید، بنابر احتیاط واجب باید روزه آن روز را تمام نماید و قضاى آن را نیز به جا آورد.

مسأله ۱۵۶۷ ـ اگر پیش از اذان صبح نیت کند و مست شود و در بین روز به هوش آید، احتیاط واجب آن است که روزه آن روز را تمام کند و قضاى آن را هم به جا آورد.

مسأله ۱۵۶۸ ـ اگر پیش از اذان صبح نیت کند و بخوابد و بعد از مغرب بیدار شود، روزه اش صحیح است.

مسأله ۱۵۶۹ ـ اگر نداند یا فراموش کند که ماه رمضان است و پیش از ظهر ملتفت شود، چنانچه کارى که روزه را باطل مى کند انجام داده باشد یا بعد از ظهر ملتفت شود که ماه رمضان است، روزه او باطل مى باشد، ولى باید تا مغرب کارى که روزه را باطل مى کند انجام ندهد، و بعد از ماه رمضان هم آن روزه را قضا نماید، و همچنین است ـ بنابر احتیاط واجب ـ اگر پیش از ظهر ملتفت شود و کارى که روزه را باطل مى کند انجام نداده باشد.

مسأله ۱۵۷۰ ـ اگر بچّه پیش از اذان صبح ماه رمضان بالغ شود، باید روزه بگیرد، و اگر بعد از اذان بالغ شود، روزه آن روز بر او واجب نیست، هر چند احتیاط مستحبّ این است که اگر پیش از ظهر بالغ شود و نیت روزه کرده باشد، روزه آن روز را تمام کند، و اگر نیت هم نکرده باشد و چیزى از مبطلات روزه را انجام نداده باشد، نیت کند و روزه بگیرد.

مسأله ۱۵۷۱ ـ کسى که براى به جا آوردن روزه میتى اجیر شده، اگر روزه مستحبّى بگیرد اشکال ندارد، ولى کسى که روزه قضاى ماه رمضان دارد نمى تواند روزه مستحبّى بگیرد، و همچنین ـ بنابر احتیاط واجب ـ اگر روزه واجب دیگرى داشته باشد، و چنانچه فراموش کند و روزه مستحبّ بگیرد، در صورتى که پیش از ظهر یادش بیاید روزه مستحبّى او باطل است و مى تواند نیت خود را به روزه واجب غیر معین برگرداند، ولى به روزه واجب معین محلّ اشکال است، و اگر بعد از ظهر ملتفت شود نمى تواند نیت خود را به روزه واجب برگرداند هر چند غیر معین باشد، و این حکم در قضاى روزه ماه رمضان بعد از زوال تا عصر بنابر احتیاط است، و اگر بعد از مغرب یادش بیاید، روزه اش صحیح است.

مسأله ۱۵۷۲ ـ اگر غیر از روزه ماه رمضان روزه معین دیگرى بر انسان واجب باشد ـ مثلا نذر کرده باشد که روز معینى را روزه بگیرد ـ چنانچه عمداً تا اذان صبح نیت نکند، روزه اش باطل است، و همچنین است بنابر احتیاط اگر نداند که روزه آن روز بر او واجب است یا فراموش کند هر چند پیش از ظهر یادش بیاید، و کارى که روزه را باطل مى کند انجام نداده باشد.

مسأله ۱۵۷۳ ـ اگر براى روزه واجب غیر معینى ـ مثل روزه کفّارهـ عمداً تا نزدیک ظهر نیت نکند، اشکال ندارد، بلکه اگر پیش از نیت تصمیم داشته باشد که روزه نگیرد یا تردید داشته باشد که بگیرد یا نه، چنانچه کارى که روزه را باطل مى کند انجام نداده باشد و پیش از ظهر نیت کند، روزه او صحیح است.

مسأله ۱۵۷۴ ـ اگر در ماه رمضان پیش از ظهر کافر مسلمان شود هر چند از اذان صبح تا آن وقت کارى که روزه را باطل مى کند انجام نداده باشد، روزه او صحیح نیست.

مسأله ۱۵۷۵ ـ اگر در وسط روز ماه رمضان پیش از ظهر یا بعد از آن مریض خوب شود، روزه آن روز بر او واجب نیست هر چند تا آن وقت کارى که روزه را باطل مى کند انجام نداده باشد.

مسأله ۱۵۷۶ ـ روزى را که انسان شکّ دارد آخر شعبان است یا اوّل ماه رمضان، واجب نیست روزه بگیرد، و اگر بخواهد روزه بگیرد نمى تواند نیت روزه ماه رمضان کند، و یا نیت کند که اگر ماه رمضان است روزه ماه رمضان، و اگر ماه رمضان نیست روزه قضا یا مانند آن باشد، بلکه باید نیت روزه واجب دیگرى مانند قضا و یا روزه مستحبّى بنماید، و چنانچه بعد معلوم شود ماه رمضان بوده از ماه رمضان حساب مى شود، و اگر قصد کند آن چه را که به آن مأمور است انجام دهد و بعد معلوم شود ماه رمضان بوده کفایت مى کند.

مسأله ۱۵۷۷ ـ اگر روزى را که شکّ دارد آخر شعبان است یا اوّل ماه رمضان، به نیت روزه قضا و مانند آن یا روزه مستحبّى روزه بگیرد و در بین روز بفهمد که ماه رمضان است، باید نیت روزه ماه رمضان کند.

مسأله ۱۵۷۸ ـ اگر در روزه واجب معینى مثل روزه ماه رمضان، از نیت امساک براى خدا برگردد، یا مردّد شود که برگردد، و یا این که قصد کند مفطرى از مفطرات را انجام دهد، یا مردّد شود در انجام مفطر، روزه اش باطل مى شود، اگر چه از قصدى که کرده توبه نماید و به نیت روزه برگردد و کارى هم که روزه را باطل مى کند انجام ندهد.

مسأله ۱۵۷۹ ـ آنچه در مسأله قبل گذشت که روزه واجب معین را باطل مى کند، در روزه واجبى که وقت آن معین نباشد ـ مانند روزه کفّاره یا نذر غیر معین ـ مبطل نیست، و چنانچه پیش از ظهر دوباره به نیت خود برگردد، روزه او صحیح است.

چیزهایى که روزه را باطل مى کند

مسأله ۱۵۸۰ ـ نُه چیز روزه را باطل مى کند، هر چند بطلان در بعض آنها بنابر احتیاط است:

(اوّل) خوردن و آشامیدن.

(دوم) جماع.

(سوم) استمناء، و مقصود از آن این است که انسان با خود یا دیگرى، غیر از جماع کارى کند که منى از او بیرون آید.

(چهارم) دروغ بستن به خدا و پیغمبر و ائمّه معصومین(علیهم السلام).

(پنجم) رساندن غبار به حلق بنابر احتیاط واجب.

(ششم) فرو بردن تمام سر در آب.

(هفتم) باقى ماندن بر جنابت و حیض و نفاس تا اذان صبح.

(هشتم) اماله کردن با چیزهاى روان.

(نهم) قى کردن.

و احکام اینها در مسائل آینده مى آید.

۱ ـ خوردن و آشامیدن

مسأله ۱۵۸۱ ـ اگر روزه دار با التفات به این که روزه دارد عمداً چیزى بخورد یا بیاشامد، روزه او باطل مى شود، چه خوردن و آشامیدن آن چیز معمول باشد مثل نان و آب، چه معمول نباشد مثل خاک و شیره درخت، و چه کم باشد یا زیاد، حتّى اگر رطوبتى از دهان بیرون آورد و دوباره به دهان ببرد و فرو دهد، روزه باطل مى شود، مگر آن که آن رطوبت در آب دهان به طورى از بین برود که رطوبت خارج به آن گفته نشود.

مسأله ۱۵۸۲ ـ اگر موقعى که مشغول غذا خوردن است بفهمد صبح شده، باید لقمه را از دهان بیرون آورد، و چنانچه عمداً فرو ببرد روزه اش باطل است، و به دستورى که خواهد آمد، کفّاره هم بر او واجب مى شود.

مسأله ۱۵۸۳ ـ اگر روزه دار سهواً چیزى بخورد یا بیاشامد، روزه اش باطل نمى شود.

مسأله ۱۵۸۴ ـ تزریق آمپولى که به جاى دوا به کار مى رود یا عضو را بى حس مى کند، اشکال ندارد، و احتیاط مستحبّ آن است که روزه دار از استعمال آمپولى که به جاى آب و غذا به کار مى رود خوددارى کند.

مسأله ۱۵۸۵ ـ اگر روزه دار چیزى را که لاى دندان مانده است با التفات به این که روزه دارد عمداً فرو ببرد، روزه اش باطل مى شود.

مسأله ۱۵۸۶ ـ کسى که مى خواهد روزه بگیرد، لازم نیست پیش از اذان دندانهایش را خلال کند، ولى اگر بداند یا اطمینان داشته باشد غذایى که لاى دندان مانده در روز فرو مى رود، چنانچه خلال نکند و چیزى از آن فرو رود، روزه اش باطل مى شود.

مسأله ۱۵۸۷ ـ فرو بردن آب دهان، اگر چه به واسطه خیال کردن ترشى و مانند آن در دهان جمع شده باشد، روزه را باطل نمى کند.

مسأله ۱۵۸۸ ـ فرو بردن اخلاط سر و سینه، تا به فضاى دهان نرسیده اشکال ندارد، ولى اگر داخل فضاى دهان شود، احتیاط واجب آن است که آن را فرو نبرند.

مسأله ۱۵۸۹ ـ اگر روزه دار به قدرى تشنه شود که بترسد از تشنگى بمیرد، واجب است به اندازه اى که از مردن نجات پیدا کند آب بیاشامد، ولى روزه او باطل مى شود، و اگر ماه رمضان باشد باید در بقیه روز از به جا آوردن کارى که روزه را باطل مى کند خوددارى نماید، و همچنین اگر بترسد که از نخوردن آب به او ضرر معتنا بهى برسد، یا آب نخوردن براى او موجب حرجى باشد که عرفاً قابل تحمّل نباشد، که در این دو صورت مى تواند به اندازه رفع ضرر و حرج آب بیاشامد.

مسأله ۱۵۹۰ ـ جویدن غذا براى بچّه یا پرنده، و چشیدن غذا و مانند اینها که معمولا به حلق نمى رسد، اگر چه اتّفاقاً به حلق برسد روزه را باطل نمى کند، ولى اگر انسان از اوّل بداند یا اطمینان داشته باشد که به حلق مى رسد، روزه اش باطل مى شود و باید قضاى آن را بگیرد، و در صورت رسیدن به حلق کفّاره بر او واجب است.

مسأله ۱۵۹۱ ـ انسان نمى تواند براى ضعف روزه را بخورد، ولى اگر ضعف به قدرى باشد که براى روزه دار عرفاً قابل تحمّل نباشد، خوردن روزه اشکال ندارد.

۲ ـ جمـاع

مسأله ۱۵۹۲ ـ جماع روزه را باطل مى کند، اگر چه فقط به مقدار ختنه گاه داخل شود و منى هم بیرون نیاید، و این حکم در جماع با غیر زن در صورت عدم انزال مبنى بر احتیاط است.

مسأله ۱۵۹۳ ـ اگر کمتر از مقدار ختنه گاه داخل شود و منى هم بیرون نیاید، روزه باطل نمى شود.

مسأله ۱۵۹۴ ـ اگر عمداً جماع کند و قصد ادخال به مقدار ختنه گاه داشته باشد و شکّ کند که به آن اندازه داخل شده یا نه، روزه او باطل و باید قضا نماید، و بنابر احتیاط واجب بقیه روز را امساک کند، ولى کفّاره واجب نیست.

مسأله ۱۵۹۵ ـ اگر فراموش کند که روزه است و جماع نماید، یا در جماع بى اختیار باشد روزه او باطل نمى شود، ولى چنانچه در بین جماع یادش بیاید یا اختیار برایش پیدا شود، باید فوراً از حال جماع خارج شود، و اگر خارج نشود روزه او باطل است.

۳ ـ استمناء

مسأله ۱۵۹۶ ـ اگر روزه دار استمناء کند ـ یعنى به غیر از جماع کارى کند که منى از او بیرون آید ـ روزه اش باطل مى شود.

مسأله ۱۵۹۷ ـ اگر بى اختیار منى از انسان بیرون آید، روزه اش باطل نیست.

مسأله ۱۵۹۸ ـ هرگاه روزه دار بداند که اگر در روز بخوابد محتلم مى شود ـ یعنى در خواب منى از او بیرون مى آید ـ جایز است بخوابد، و اگر محتلم شود روزه اش باطل نمى شود، و احتیاط مستحبّ آن است که از خوابیدن خوددارى کند، مخصوصاً در صورتى که به سبب نخوابیدن به زحمت نمى افتد.

مسأله ۱۵۹۹ ـ اگر روزه دار در حال بیرون آمدن منى از خواب بیدار شود، واجب نیست از بیرون آمدن آن جلوگیرى کند.

مسأله ۱۶۰۰ ـ روزه دارى که محتلم شده مى تواند بول کند و استبراء نماید، اگر چه بداند به واسطه بول یا استبراء کردن باقى مانده منى از مجرى بیرون مى آید.

مسأله ۱۶۰۱ ـ روزه دارى که محتلم شده، اگر بداند منى در مجرى مانده و در صورتى که پیش از غسل بول نکند بعد از غسل منى از او بیرون مى آید، بنابر احتیاط واجب باید پیش از غسل بول کند.

مسأله ۱۶۰۲ ـ کسى که مى داند اگر عمداً منى از خود بیرون آورد روزه اش باطل مى شود، در صورتى که به قصد بیرون آمدن منى مثلا با همسر خود بازى و شوخى کند، اگر چه منى از او بیرون نیاید روزه اش باطل و باید قضا نماید و بنابر احتیاط واجب باید بقیه روز را امساک کند.

مسأله ۱۶۰۳ ـ اگر روزه دار بدون قصد بیرون آمدن منى، مثلا با همسر خود بازى و شوخى کند، چنانچه اطمینان دارد که منى از او خارج نمى شود، اگر چه اتّفاقاً منى بیرون آید روزه او صحیح است، ولى اگر اطمینان ندارد، در صورتى که منى از او بیرون آید روزه اش باطل است.

۴ ـ دروغ بستن به خدا و پیغمبر (صلى الله علیه وآله وسلم)

مسأله ۱۶۰۴ ـ اگر روزه دار به گفتن یا به نوشتن یا به اشاره و مانند اینها به خدا و پیغمبر (صلى الله علیه وآله وسلم) و ائمّه معصومین (علیهم السلام) عمداً خبرى را به دروغ نسبت بدهد، اگر چه فوراً بگوید دروغ گفتم یا توبه کند روزه او باطل است، و نسبت دادن به دروغ به سایر پیغمبران و اوصیاى آنان على نبینا و آله و علیهم السلام بنابر احتیاط واجب روزه را باطل مى کند، مگر این که آن نسبت برگردد به خداوند متعال که در این صورت روزه اش باطل است، و همچنین است نسبت دادن به دروغ به حضرت زهراء (علیها السلام)، مگر این که آن نسبت برگردد به خداوند متعال و حضرت رسول (صلى الله علیه وآله وسلم) و ائمّه (علیهم السلام)، که در این صورت روزه اش باطل است.

مسأله ۱۶۰۵ ـ اگر بخواهد خبرى را که نمى داند راست یا دروغ است و دلیلى بر اعتبار آن ندارد نقل نماید، بنابر احتیاط واجب باید از کسى که آن خبر را گفته، یا مثلا از کتابى که آن خبر در آن نوشته شده نقل نماید.

مسأله ۱۶۰۶ ـ اگر خبرى را به اعتقاد این که راست است به خدا یا پیغمبر (صلى الله علیه وآله وسلم) یا ائمّه (علیهم السلام)نسبت بدهد، و بعد بفهمد دروغ بوده، روزه اش باطل نمى شود.

مسأله ۱۶۰۷ ـ اگر بداند دروغ بستن به خدا و پیغمبر (صلى الله علیه وآله وسلم) و ائمّه (علیهم السلام) روزه را باطل مى کند و چیزى را که مى داند دروغ است به آنان نسبت دهد و بعد بفهمد آنچه را که گفته راست بوده، روزه اش باطل است، و بنابر احتیاط واجب بقیه روز را امساک کند.

مسأله ۱۶۰۸ ـ اگر دروغى را که دیگرى ساخته عمداً به خدا و پیغمبر (صلى الله علیه وآله وسلم) و ائمّه (علیهم السلام)نسبت دهد، روزه اش باطل مى شود، ولى اگر از قول کسى که آن دروغ را ساخته نقل کند، روزه اش باطل نمى شود.

مسأله ۱۶۰۹ ـ اگر از روزه دار بپرسند که آیا پیغمبر (صلى الله علیه وآله وسلم) و یا یکى از ائمّه (علیهم السلام) چنین مطلبى فرموده اند، و او جایى که در جواب باید بگوید: نه، عمداً بگوید: بلى، یا جایى که باید بگوید: بلى، عمداً بگوید: نه، روزه اش باطل مى شود.

مسأله ۱۶۱۰ ـ اگر از قول خدا یا پیغمبر (صلى الله علیه وآله وسلم) یا یکى از ائمّه (علیهم السلام) حرف راستى را بگوید، بعد بگوید: دروغ گفتم، یا در شب دروغى را به آنان نسبت دهد و فرداى آن روز که روزه مى باشد بگوید: آنچه دیشب گفتم راست است، روزه اش باطل مى شود.

۵ ـ رساندن غبار به حلق

مسأله ۱۶۱۱ ـ بنابر احتیاط رساندن غبار به حلق روزه را باطل مى کند، چه غبار چیزى باشد که خوردن آن حلال است مثل آرد، یا غبار چیزى که خوردن آن حرام است مثل خاک.

مسأله ۱۶۱۲ ـ اگر به واسطه باد، غبارى پیدا شود و انسان با این که متوجّه است مواظبت نکند و به حلق برسد، بنابر احتیاط روزه اش باطل مى شود.

مسأله ۱۶۱۳ ـ احتیاط واجب آن است که روزه دار بخار غلیظ و دود سیگار و تنباکو و مانند اینها را هم به حلق نرساند.

مسأله ۱۶۱۴ ـ اگر مواظبت نکند و غبار یا دود یا بخار غلیظ و مانند اینها داخل حلق شود، چنانچه یقین یا اطمینان داشته که به حلق نمى رسد، روزه اش اشکال ندارد، و اگر گمان مى کرده که به حلق نمى رسد، بنابر احتیاط مستحبّ آن روزه را قضا کند.

مسأله ۱۶۱۵ ـ اگر فراموش کند که روزه است و مواظبت نکند، یا بى اختیار غبار و مانند آن به حلق او برسد، روزه اش باطل نمى شود.

۶ ـ فرو بردن سر در آب

مسأله ۱۶۱۶ ـ اگر روزه دار عمداً تمام سر را در آب فرو برد، اگر چه باقى بدن او از آب بیرون باشد، روزه اش باطل مى شود، ولى اگر تمام بدن را آب بگیرد و مقدارى از سر بیرون باشد، روزه اش باطل نمى شود.

مسأله ۱۶۱۷ ـ اگر نصف سر را یک دفعه و نصف دیگر آن را دفعه دیگر در آب فرو برد، روزه اش باطل نمى شود.

مسأله ۱۶۱۸ ـ اگر شکّ کند که تمام سر زیر آب رفته یا نه، روزه اش صحیح است، ولى اگر به قصد این که تمام سر را زیر آب ببرد در آب فرو رود و شکّ کند تمام سر زیر آب رفته یا نه، روزه اش باطل است، ولى کفّاره ندارد.

مسأله ۱۶۱۹ ـ اگر تمام سر زیر آب برود ولى مقدارى از موها بیرون بماند، روزه اش باطل مى شود.

مسأله ۱۶۲۰ ـ سر فرو بردن در غیر آب از مایعات ـ مانند شیر و آب مضاف ـ روزه را باطل نمى کند، و بنابر احتیاط واجب از فرو بردن سر در گلاب اجتناب کند.

مسأله ۱۶۲۱ ـ اگر روزه دار بى اختیار در آب بیفتد و تمام سر او را آب بگیرد، یا فراموش کند که روزه است و سر در آب فرو برد، روزه او باطل نمى شود.

مسأله ۱۶۲۲ ـ اگر به خیال این که آب سر او را نمى گیرد، خود را در آب بیندازد و آب تمام سر او را بگیرد، روزه اش اشکال ندارد.

مسأله ۱۶۲۳ ـ اگر فراموش کند که روزه است و سر را در آب فرو برد، یا دیگرى به زور سر او را در آب فرو برد، چنانچه در زیر آب یادش بیاید که روزه است یا آن کس دست بردارد، باید فوراً سر را بیرون آورد، و چنانچه بیرون نیاورد روزه اش باطل مى شود.

مسأله ۱۶۲۴ ـ اگر فراموش کند که روزه است و به نیت غسل سر را در آب فرو برد، روزه و غسل او هر دو صحیح است.

مسأله ۱۶۲۵ ـ اگر بداند که روزه است و عمداً براى غسل سر را در آب فرو برد، چنانچه روزه او روزه ماه رمضان باشد، روزه و غسل او هر دو باطل است، و همچنین است حکم روزه قضاى ماه رمضانى که براى خودش به جا مى آورد بعد از زوال بنابر احتیاط، ولى اگر روزه مستحبّ باشد یا روزه واجب دیگرى باشد ـ چه واجب معین باشد، مانند روزه اى که نذر کرده باشد در روز معین بگیرد، و یا غیر معین باشد مانند روزه کفّاره ـ غسل او صحیح است و روزه اش باطل مى شود.

مسأله ۱۶۲۶ ـ اگر براى آن که کسى را از غرق شدن نجات دهد، سر در آب فرو برد، اگر چه نجات دادن او واجب باشد، روزه اش باطل مى شود.

۷ ـ باقى ماندن بر جنابت و حیض و نفاس تا اذان صبح

مسأله ۱۶۲۷ ـ اگر جنب عمداً در ماه رمضان تا اذان صبح غسل نکند، یا اگر وظیفه او تیمّم است عمداً تیمّم ننماید، روزه اش باطل است، و حکم قضاى ماه رمضان خواهد آمد.

مسأله ۱۶۲۸ ـ اگر در روزه غیر ماه رمضان و قضاى آن از روزه هاى مستحبّى و روزه هاى واجبى که وقت آن معین است، جنب عمداً تا اذان صبح غسل نکند، روزه اش صحیح است، و احتیاط مستحبّ در روزه واجب آن است که عمداً بر جنابت باقى نماند.

مسأله ۱۶۲۹ ـ کسى که در شب ماه رمضان جنب است، چنانچه عمداً غسل نکند تا وقت تنگ شود، بنابر احتیاط واجب تیمّم کند و روزه بگیرد و قضاى آن را هم به جا آورد.

مسأله ۱۶۳۰ ـ اگر جنب در ماه رمضان غسل را فراموش کند و بعد از یک روز یادش بیاید، باید روزه آن روز را قضا نماید، و اگر بعد از چند روز یادش بیاید، باید روزه هر چند روزى را که یقین دارد جنب بوده قضا نماید، مثلا اگر نمى داند سه روز جنب بوده یا چهار روز، باید روزه سه روز را قضا کند.

مسأله ۱۶۳۱ ـ کسى که در شب ماه رمضان براى هیچ کدام از غسل و تیمّم وقت ندارد، اگر خود را جنب کند روزه اش باطل است، و قضا و کفّاره بر او واجب مى شود، ولى کسى که وظیفه اش غسل است، اگر براى تیمّم وقت دارد، چنانچه خود را جنب کند بنابر احتیاط واجب تیمّم کند و روزه بگیرد و قضاى آن را هم به جا آورد.

مسأله ۱۶۳۲ ـ اگر براى آن که بفهمد وقت دارد یا نه، جستجو نماید و گمان کند که به اندازه غسل وقت دارد، و خود را جنب کند و بعد بفهمد وقت تنگ بوده و تیمّم کند، روزه اش صحیح است، و اگر بدون جستجو گمان کند که وقت دارد و خود را جنب نماید و بعد بفهمد وقت تنگ بوده و با تیمّم روزه بگیرد، بنابر احتیاط واجب روزه آن روز را قضا نماید.

مسأله ۱۶۳۳ ـ کسى که در شب ماه رمضان جنب است و مى داند که اگر بخوابد تا صبح بیدار نمى شود، نباید غسل نکرده بخوابد، و چنانچه پیش از غسل بخوابد و تا صبح بیدار نشود، روزه اش باطل است، و قضا و کفّاره بر او واجب مى شود.

مسأله ۱۶۳۴ ـ هرگاه جنب در شب ماه رمضان بیدار شود، در صورتى که اطمینان به بیدارى براى غسل قبل از اذان صبح نداشته باشد، احتیاط مستحبّ آن است که پیش از غسل نخوابد.

مسأله ۱۶۳۵ ـ کسى که در شب ماه رمضان جنب است و یقین یا اطمینان دارد که اگر بخوابد پیش از اذان صبح بیدار مى شود، چنانچه تصمیم داشته باشد که بعد از بیدار شدن غسل کند و با این تصمیم بخوابد و تا اذان خواب بماند، روزه اش صحیح است.

مسأله ۱۶۳۶ ـ کسى که در شب ماه رمضان جنب است و مى داند یا احتمال مى دهد که اگر بخوابد پیش از اذان صبح بیدار مى شود، چنانچه غفلت داشته باشد که بعد از بیدار شدن باید غسل کند، در صورتى که بخوابد و تا اذان صبح خواب بماند، بنابر احتیاط باید قضاى آن روز را به جا آورد.

مسأله ۱۶۳۷ ـ کسى که در شب ماه رمضان جنب است و یقین دارد یا احتمال مى دهد که اگر بخوابد پیش از اذان صبح بیدار مى شود، چنانچه نخواهد بعد از بیدار شدن غسل کند یا تردید داشته باشد که غسل کند یا نه، در صورتى که بخوابد و بیدار نشود، روزه اش باطل و قضا و کفّاره بر او واجب است.

مسأله ۱۶۳۸ ـ اگر جنب در شب ماه رمضان بخوابد و بیدار شود و بداند یا احتمال دهد که اگر دوباره بخوابد پیش از اذان صبح بیدار مى شود و تصمیم هم داشته باشد که بعد از بیدار شدن غسل کند، چنانچه دوباره بخوابد و تا اذان بیدار نشود، باید روزه آن روز را قضا کند، و اگر از خواب دوم بیدار شود و براى مرتبه سوم بخوابد و تا اذان صبح بیدار نشود، باید روزه آن روز را قضا کند، و احتیاط مستحبّ آن است که کفّاره هم بدهد.

مسأله ۱۶۳۹ ـ مراد از خواب اوّل ـ در صورتى که انسان در خواب محتلم شود ـ خوابى است که بعد از بیدار شدن بخوابد، و امّا خوابى که در آن محتلم شده خواب اوّل حساب نمى شود.

مسأله ۱۶۴۰ ـ اگر روزه دار در روز محتلم شود، واجب نیست فوراً غسل کند.

مسأله ۱۶۴۱ ـ هرگاه در ماه رمضان بعد از اذان صبح بیدار شود و ببیند محتلم شده، اگر چه بداند پیش از اذان محتلم شده، روزه او صحیح است.

مسأله ۱۶۴۲ ـ کسى که مى خواهد قضاى روزه ماه رمضان را بگیرد، هرگاه تا اذان صبح جنب بماند، اگر چه از روى عمد نباشد، روزه او باطل است.

مسأله ۱۶۴۳ ـ کسى که مى خواهد قضاى روزه ماه رمضان را بگیرد، اگر بعد از اذان صبح بیدار شود و ببیند محتلم شده و بداند پیش از اذان محتلم شده است، روزه او بنابر احتیاط باطل است، ولى چنانچه وقت قضاى روزه تا آمدن ماه رمضان دیگر تنگ است، مثلا پنج روز روزه قضاى ماه رمضان دارد، و پنج روز هم به ماه رمضان مانده است، بنابر احتیاط واجب آن روز را روزه بگیرد و بعد از ماه رمضان هم روز دیگرى را روزه بگیرد.

مسأله ۱۶۴۴ ـ اگر در روزه واجبى غیر قضاى روزه ماه رمضان، از روزه هایى که مثل روزه کفّاره وقت معینى ندارد، عمداً تا اذان صبح جنب بماند، روزه اش صحیح است، و احتیاط مستحبّ آن است که غیر از آن روز، روز دیگرى را روزه بگیرد.

مسأله ۱۶۴۵ ـ اگر زن پیش از اذان صبح در ماه رمضان از حیض یا نفاس پاک شود و عمداً غسل نکند، یا اگر وظیفه او تیمّم است عمداً تیمّم نکند، روزه اش باطل است، و در غیر روزه ماه رمضان باطل نیست، اگر چه احتیاط مستحبّ غسل کردن است.

مسأله ۱۶۴۶ ـ اگر زن پیش از اذان صبح در ماه رمضان از حیض یا نفاس پاک شود و براى غسل وقت نداشته باشد، باید تیمّم نماید، و بنابر احتیاط واجب تا اذان صبح بیدار بماند ، و همچنین است حکم جنب در صورتى که وظیفه اش تیمّم باشد.

مسأله ۱۶۴۷ ـ اگر زن نزدیک اذان صبح در ماه رمضان از حیض یا نفاس پاک شود و براى هیچکدام از غسل و تیمّم وقت نداشته باشد، روزه اش صحیح است.

مسأله ۱۶۴۸ ـ اگر زن بعد از اذان صبح از خون حیض یا نفاس پاک شود، یا در بین روز خون حیض یا نفاس ببیند اگر چه نزدیک مغرب باشد، روزه او باطل است.

مسأله ۱۶۴۹ ـ اگر زن غسل حیض یا نفاس را فراموش کند و بعد از یک روز یا چند روز یادش بیاید، روزه هایى که گرفته صحیح است، و احتیاط مستحبّ آن است که قضاى آنها را بگیرد.

مسأله ۱۶۵۰ ـ اگر زن پیش از اذان صبح در ماه رمضان از حیض یا نفاس پاک شود و در غسل کردن کوتاهى کند و تا اذان غسل نکند، روزه اش باطل است، ولى چنانچه کوتاهى نکند ـ مثلا منتظر باشد که حمام زنانه شود ـ اگر چه سه مرتبه بخوابد و تا اذان غسل نکند، در صورتى که تیمّم کند روزه او صحیح است، و اگر از تیمّم هم متمکّن نباشد، روزه او بدون تیمّم هم صحیح است.

مسأله ۱۶۵۱ ـ اگر زنى که در حال استحاضه کثیره است غسلهاى خود را به تفصیلى که در احکام استحاضه گذشت به جا آورد، روزه او صحیح است، و در استحاضه متوسّطه اگر چه غسل نکند، روزه اش صحیح است.

مسأله ۱۶۵۲ ـ کسى که مسّ میت کرده ـ یعنى جایى از بدن خود را به بدن میت رسانده ـ مى تواند بدون غسل مسّ میت روزه بگیرد، و اگر در حال روزه هم میت را مس نماید، روزه او باطل نمى شود.

۸ ـ اماله کردن

مسأله ۱۶۵۳ ـ اماله کردن با چیز روان اگر چه از روى ناچارى و براى معالجه باشد، روزه را باطل مى کند.

۹ ـ قى کردن

مسأله ۱۶۵۴ ـ هرگاه روزه دار عمداً قى کند ـ اگر چه به واسطه مرض و مانند آن ناچار باشد ـ روزه اش باطل مى شود، ولى اگر سهواً یا بى اختیار قى کند اشکال ندارد.

مسأله ۱۶۵۵ ـ اگر در شب چیزى بخورد که مى داند به واسطه خوردن آن، در روز بى اختیار قى مى کند، روزه اش باطل نمى شود، و احتیاط مستحبّ آن است که روزه آن روز را قضا نماید.

مسأله ۱۶۵۶ ـ اگر روزه دار بتواند از قى کردن خوددارى کند، چنانچه براى او ضرر و مشقّت نداشته باشد، باید خوددارى نماید.

مسأله ۱۶۵۷ ـ اگر مثلا مگس در گلوى روزه دار برود، چنانچه ممکن باشد بدون قى کردن آن را بیرون بیاورد، باید بیرون آورد، و روزه او صحیح است، ولى اگر ممکن نباشد، چنانچه طورى باشد که به فرو دادنش خوردن صدق مى کند، باید بیرون آورد هر چند به واسطه قى کردن باشد و روزه اش باطل است، و اگر خوردن صدق نمى کند، باید بیرون نیاورد و روزه اش صحیح است.

مسأله ۱۶۵۸ ـ اگر سهواً چیزى را فرو ببرد و از حلق گذشته باشد و پیش از رسیدن به معده یادش بیاید که روزه است، بیرون آوردن آن لازم نیست و روزه او صحیح است.

مسأله ۱۶۵۹ ـ اگر یقین داشته باشد که به واسطه آروغ زدن، چیزى از گلو بیرون مى آید، بنابر احتیاط واجب نباید عمداً آروغ بزند، ولى اگر یقین نداشته باشد اشکال ندارد.

مسأله ۱۶۶۰ ـ اگر آروغ بزند و چیزى در دهانش بیاید، باید آن را بیرون بریزد، و اگر بى اختیار فرو رود، روزه اش صحیح است.

احکام چیزهایى که روزه را باطل مى کند

مسأله ۱۶۶۱ ـ اگر انسان عمداً و از روى اختیار کارى که روزه را باطل مى کند انجام دهد، روزه او باطل مى شود، و چنانچه از روى عمد نباشد اشکال ندارد، ولى جنب اگر بخوابد و به تفصیلى که در مسأله «۱۶۳۶» گذشت تا اذان صبح غسل نکند، روزه او باطل است.

مسأله ۱۶۶۲ ـ اگر روزه دار سهواً یکى از کارهایى که روزه را باطل مى کند انجام دهد و به خیال این که روزه اش باطل شده عمداً دوباره یکى از آنها را به جا آورد، روزه او باطل مى شود.

مسأله ۱۶۶۳ ـ اگر چیزى به زور در گلوى روزه دار بریزند، روزه او باطل نمى شود، ولى اگر اکراهش کنند که روزه خود را باطل کند ـ مثلا به او بگویند اگر غذا نخورى ضرر مالى یا جانى به تو مى زنیم ـ و خودش براى جلوگیرى از ضرر چیزى بخورد، روزه او باطل مى شود.

مسأله ۱۶۶۴ ـ روزه دار نباید جایى برود که مى داند یا اطمینان دارد چیزى در گلویش مى ریزند یا اکراهش مى کنند که خودش روزه خود را باطل کند، و اگر برود و چیزى در گلویش بریزند یا از روى ناچارى خودش کارى که روزه را باطل مى کند انجام دهد، روزه او باطل مى شود، بلکه اگر قصد رفتن کند اگر چه نرود، روزه اش باطل است.

ارسال نظرات

پاسخی بگذارید

آخرین مطالب

محصولات فروشگاه